In het project “Naar Buiten!” van de faculteit Geowetenschappen van de Universiteit Utrecht wordt onderzocht op welke manier digitaal online lesmateriaal, leren op locatie kan versterken. Dit project is medegefinancierd uit de stimuleringsregeling open en online onderwijs van SURF / OCW. Om dit te onderzoeken zijn verschillende excursies ontworpen en geëvalueerd. In dit document worden het ontwerp en de opbrengsten van een van de excursies beschreven.

Studenten aardwetenschappen fietsen tijdens deze excursie zelfstandig in tweetallen door het landschap rondom Utrecht, waarbij ze op een tablet navigatieaanwijzingen, uitleg, opdrachten en kaartmateriaal krijgen aangeboden. De excursie, ingebed in het vak “Geologie van Nederland” is zo ontworpen dat studenten de excursie zelfstandig buiten college-uren om kunnen uitvoeren, zodat het haalbaar is om de excursie uit te voeren met grote studentenaantallen. Daarnaast bevordert de excursie middels opdrachten, de actieve betrokkenheid en interactie van de studenten. Ook verzamelen studenten tijdens de excursie data om later weer te gebruiken. Zo wordt er een sterke verbinding gelegd tussen de excursie inhoud en de theorie uit de colleges. Deze koppeling wordt versterkt door inhoudelijke voorbereiding op de excursie in de colleges en een eindopdracht na de excursie waarin theorie uit de college en excursie-inhoud bij elkaar komen. Tijdens de excursie maken studenten gebruik van tablets met daarop drie apps: izi.TRAVEL, PDF Maps en Collector for ArcGIS online.

In januari 2017 is binnen het vak “Geologie van Nederland” een pilot uitgevoerd met een deel van de studenten om de ontwikkelde excursie te evalueren. Zes studenten hebben de excursie in tweetallen zonder begeleiding gefietst en tien studenten hebben de excursie onder begeleiding van de docent gefietst. De pilot is geëvalueerd met behulp van drie observaties, een vragenlijst ingevuld door 12 studenten, een groepsinterview met zes studenten en een interview met de docent van het vak.

De uitkomsten van de evaluatie zijn positief en veelbelovend. Studenten en docent zijn enthousiast over deze nieuwe excursievorm, de zelfstandigheid van de studenten, de leeropbrengsten en de uitvoering. Volgend collegejaar zullen alle 80 studenten van het vak de excursie in tweetallen zonder begeleiding gaan fietsen.

De ervaringen opgedaan bij deze excursie, kunnen ingezet worden bij het ontwikkelen van andere excursies in andere vakken en bij andere studies. Door het inzetten van digitaal lesmateriaal is het goed mogelijk om ook met hogere studentenaantallen een excursie toe te voegen aan een vak. Het toevoegen van opdrachten, kaartmateriaal en een nabespreking bevordert de actieve betrokkenheid van studenten. De tablet maakt het mogelijk om op verschillende manieren data te verzamelen in het veld en dit later eenvoudig te gebruiken bij nabesprekingen en verwerkingsopdrachten.